Overlast exotische plantensoorten
In Nederland komen planten voor die hier van oorsprong niet thuishoren. Sommige van deze planten zorgen voor veel overlast. Deze worden invasieve exoten genoemd. Hieronder leest u hoe een aantal van deze soorten in de gemeente beheerst en bestreden wordt. Ziet u deze planten in de openbare ruimte?
Japanse duizendknoop
De Japanse duizendknoop is een 1-3 meter hoge plant en bloeit van juli tot en met september met crèmewitte, soms wit-roze kleine bloemen. De plant is herkenbaar aan de rode rechtopstaande en harde stengels met daaromheen grote bladeren. De bladeren hebben een driehoekige tot ronde vorm.
De plant verspreidt zich razendsnel en is een van de meest invasieve exoten die we momenteel in Nederland kennen. De verspreiding is vegetatief. Dit betekent dat er uit delen van de wortels of stengels nieuwe planten kunnen groeien. Als de plant zich eenmaal heeft gevestigd, is het moeilijk om de plant weg te krijgen. De Japanse duizendknoop is een sterke concurrent voor andere planten op dijken, oevers en andere taluds. Het kan de stabiliteit van deze constructies verstoren. Ook kan deze plant grote schade veroorzaken aan funderingen, verhardingen, infrastructuur, rioleringen en drainagebuizen.
Wet- en regelgeving
Per 1 juli 2021 geldt er een nationaal verkoopverbod voor de Japanse duizendknoop.
Bestrijding Japanse duizendknoop in de openbare ruimte
Het bestrijden van de Japanse duizendknoop is lastig. Er wordt nog steeds landelijk onderzoek gedaan naar de beste bestrijdingsmethode. Momenteel bestrijden we in de gemeente alleen de planten die op plekken staan waar ze voor overlast zorgen of waar ze in het zicht staan. Heeft u de Japanse duizendknoop in de gemeente gezien? Meld dit via Fixi.
Japanse duizendknoop op eigen terrein
Wanneer u de Japanse duizendknoop in uw eigen tuin heeft, heeft u de keuze om de plant te beheersen of te verwijderen.
Beheersen
Wanneer de groeilocatie van de plant zich al jaren niet uitbreidt en er geen verspreidingsrisico’s zijn, wordt aanbevolen om de groeilocatie met rust te laten. Wanneer u de plant bijvoorbeeld maait of uittrekt, loopt u namelijk het risico dat de plant een groeispurt krijgt en de groeilocatie alsnog uitbreidt. Ook is het mogelijk dat kleine plantenresten zich verspreiden.
Bestrijden
Wanneer u ervoor kiest om de plant te verwijderen, moet u heel zorgvuldig te werk gaan. De plant moet helemaal uitgegraven worden, de wortels kunnen tot enkele meters diep groeien. Zorg er bij het uitgraven voor dat de wortels of takken niet afbreken. Uit de kleinste knoop kan namelijk weer een nieuwe plant groeien. Na het verwijderen moet u al het plantenmateriaal in een vuilniszak verpakken en deze weggooien bij het restafval (niet in de GFT bak!). Het uitgraven kan het beste in het groeiseizoen (april tot en met oktober). Ook bij zorgvuldig uitgraven bestaat er een grote kans dat er een plantendeel is achtergebleven in de bodem. U zult deze plek daarom in de gaten moeten houden en het verwijderen van de plant mogelijk moeten herhalen. Let op! Probeer de plant niet te verwijderen door deze te maaien of te snoeien, hiermee worden plantenstukjes verspreid.
Varkens bestrijden Japanse duizendknoop rondom Mauritsstraat Voorhout
Op vrijdag 13 maart zijn er twee scharrelende landvarkens losgelaten op de groenstrook aan de Mauritsstraat in Voorhout om de Japanse duizendknoop te bestrijden. Wethouder Frans Nederstigt deed dit samen met Luuk Schrauwers van Sociaal Natuurbeheer en medewerkers van groenbeheer.
Varkensverblijf en verzorging
Op de plek waar de varkens zijn losgelaten, is vorig jaar een varkensverblijf gebouwd. Rondom de groenstrook langs de Mauritstraat staan hekken met schrikdraad en er is een stal waarin de varkens kunnen schuilen.
Er zijn flyers uitgedeeld rondom het park om vrijwilligers te werven voor de verzorging van de varkens. De meeste vrijwilligers die zich vorig jaar hadden aangemeld, hebben aangegeven dat zij de varkens ook dit jaar weer willen verzorgen. Zij worden hierbij begeleid door Sociaal Natuurbeheer. ’s Nachts rijdt de beveiliging van Flexteam security in hun ronde langs het park om het welzijn van de varkens te controleren.
Veelgestelde vragen
Welke soort varkens komen er aan de Mauritsstraat en hoeveel?
Dit jaar worden er weer Buitengewone varkens ingezet ter bestrijding van de Japanse duizendknoop. De boer gebruikt scharrelende landvarkens. De vader van de varkens is een Duroc en de moeder is van het Berkshire ras. De twee varkens in Voorhout en de drie varkens in Hillegom komen uit hetzelfde nest.
Wordt er een buitenverblijf gebouwd voor de varkens?
Ja, er wordt een buitenverblijf gebouwd voor de varkens.
Hoe is de verzorging van de varkens geregeld?
De vrijwilligerspoule van vorig jaar (2025) is nog bijna volledig intact. Natuurlijk kunnen andere vrijwilligers nog aansluiten. De komende weken worden vrijwilligers geworven via folders, social media e.d. De vrijwilligers worden begeleid door Sociaal Natuurbeheer.
Krijgen de varkens aan het eind van het seizoen een andere bestemming?
De varkens zijn eigendom van een boer en worden door de gemeente geleased voor het bestrijden van de Japanse Duizendknoop. Aan het einde van het seizoen worden de varkens gebruikt als circulair vlees. Alle vrijwilligers worden vooraf duidelijk en zorgvuldig geïnformeerd.
Omdat de varkens eigendom blijven van de boer, is het niet mogelijk dat zij na afloop van het seizoen naar een andere plek, zoals een kinderboerderij, gaan. Bij het verblijf wordt een bordje geplaatst: ‘Circulair vlees van Buitengewone Varkens’.
Reuzenbalsemien
De reuzenbalsemien (springbalsemien) is een eenjarige plant die 2,5 meter hoog kan worden. De plant bloeit van juli tot oktober met witte, roze of paarse sterk geurende bloemen. Door zijn sterke geur lokt de plant bestuivers van inheemse soorten weg, waardoor deze minder zaad produceren. De reuzenbalsemien produceert zelf veel zaden en deze schieten weg wanneer je de plant aanraakt. Door de sterke geur en de manier van verspreiden, is de reuzenbalsemien een sterke concurrent voor inheemse planten.
Wet- en regelgeving
Reuzenbalsemien staat sinds augustus 2017 op de Unielijst van invasieve exoten. Een soort die op de EU-lijst staat mag niet meer worden verhandeld.
Reuzenbalsemien op eigen terrein
Reuzenbalsemien mag in de tuin blijven staan, maar de plant mag zich niet voortplanten. Omdat dit moeilijk te realiseren is, is het advies om de plant te verwijderen voordat deze tot bloei komt in mei tot en met juli. Het verwijderen kan handmatig en door de plant weg te maaien. Gooi de afgemaaide en verwijderde planten weg in de GFT-bak.
Melden via Fixi
Heeft u de reuzenbalsemien in de gemeente gezien? Meld dit via Fixi. Op deze manier kunnen wij inventariseren waar de plant voorkomt.
Reuzenberenklauw
De reuzenberenklauw is een meerjarige plant, die ieder voorjaar weer begint te groeien. De plant heeft een gesloten bladerdek en enorme bladeren. Hierdoor kan er onder de plant weinig groeien en verdringt het inheemse plantensoorten. Voor de mens is deze plant gevaarlijk omdat het sap van de plant brandblaren op de huid kan veroorzaken.
Wet- en regelgeving
Reuzenberenklauw staat sinds augustus 2017 op de Unielijst van invasieve exoten. Een soort die op de EU-lijst staat mag niet meer worden verhandeld.
Bestrijding reuzenberenklauw in de openbare ruimte
Er zijn locaties in de gemeente waar de plant jaarlijks wordt weggemaaid voordat deze in bloei staat. Op deze manier maakt de plant geen zaden aan en kan zich niet verder voortplanten. Dit gaat bijvoorbeeld om plekken in de omgeving van een school of kinderopvang en planten die binnen 1 meter vanaf een fiets- of wandelpad staan. In het buitengebied (minder gebruikte plekken) bestrijden we de plant niet.
Heeft u de reuzenberenklauw gezien op een van de bovengenoemde locaties? Meld dit via Fixi. Op deze manier kunnen we nieuwe groeilocaties in kaart brengen.
Reuzenberenklauw op eigen terrein
Heeft uw de reuzenberenklauw in eigen tuin? De reuzenberenklauw mag in de tuin blijven staan. Maar de plant mag zich niet voortplanten. Omdat dit moeilijk te realiseren is, is het advies om de plant te verwijderen voordat deze tot bloei komt half juni. De plant is te verwijderen door de wortel in het vroege voorjaar op enige diepte (ten minste 15 cm) af te steken en dit in de zomer te herhalen.
Een andere mogelijkheid is afmaaien. Dit moet meerdere keren per groeiseizoen herhaald te worden, ten minste 5 keer. Dit moet voorkomen dat de plant weer ondergrondse reserves aan kan leggen. En omdat een deel van de planten in staat is om snel en op lage hoogte tot bloei te komen. Omdat de zaden tot 7 jaar kiemkrachtig blijven, is de bestrijding een kwestie van lange adem. Gooi de plant weg in de GFT-bak. Let op, raak de plant niet aan zonder beschermende kleding!